Tasarım tescili (yaygın kullanımıyla endüstriyel tasarım tescili), bir ürünün veya parçasının çizgi, şekil, renk, doku ve yüzey işlemesinden kaynaklanan özgün dış görünümünün Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde 5 yıl süreyle koruma altına alınması işlemidir. Halk arasında “tasarım patenti” veya “ürün tasarım tescili” olarak da bilinen bu süreç, mobilyadan otomotiv yan sanayine, tekstilden ambalaj tasarımına kadar geniş bir ürün yelpazesini kapsar. Tescil ile beşer yıllık dönemler hâlinde toplam 25 yıla kadar uzatılabilen koruma; tasarımınızı taklitçilere karşı en güçlü silah hâline getirir.
Saygın Patent olarak 2006’dan beri 20 yıllık deneyimimizle yüzlerce mobilya, beyaz eşya, otomotiv yan sanayi, tekstil ve ambalaj firmasının tasarım tescil sürecini başarıyla tamamladık. Bu sayfada; tasarım tescilinin nasıl yapıldığını, 2026 ücretlerini, Locarno sınıflandırmasını, çoklu tasarım başvurusu ve yayım erteleme avantajlarını, görsel hazırlık standartlarını ve şeffaf paket fiyatlarımızı detaylıca açıkladık.
Tasarım tescili (yaygın kullanımıyla endüstriyel tasarım tescili), bir ürünün veya parçasının çizgi, şekil, biçim, renk, doku, malzeme veya yüzey işlemesinden kaynaklanan özgün dış görünümünün Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT) nezdinde resmi olarak koruma altına alınmasıdır. 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 55. maddesi tasarımı bu şekilde tanımlar.
Tasarım tescilinde korunan unsur, ürünün teknik işlevi veya nasıl çalıştığı değil, yalnızca dış görünümüdür. Bir sandalyenin estetik formu tasarım koruması alanına girerken, sandalyenin nasıl katlandığını sağlayan mekanizma patent veya faydalı model kapsamına girer. Bu ayrım kritiktir; çünkü aynı ürün için hem tasarım tescili hem patent başvurusu yapılması mümkündür ve bazı durumlarda zorunludur.
Halk arasında "tasarım patenti", "ürün tasarım tescili", "görünüm patenti" gibi tabirler kullanılmaktadır. Bu ifadelerin hepsi pratikte aynı işlemi tanımlar: TÜRKPATENT nezdinde yapılan endüstriyel tasarım tescili. Ancak hukuki olarak doğru terim "tasarım tescili"dir; çünkü patent buluşları korur, tasarımı değil. Saygın Patent olarak hangi terimi kullanırsanız kullanın, doğru süreci başlatıyoruz.
Tasarım tescili kapsamı oldukça geniştir. SMK madde 55, "ürün" kavramını çok kapsamlı tanımlar: bilgisayar programları hariç olmak üzere endüstriyel yolla veya elle üretilen herhangi bir nesne, birleşik ürünler, ambalajlar, grafik semboller ve tipografik karakterler tasarım tescili kapsamına girer.
Sandalye, masa, koltuk, dolap, raf sistemleri, aydınlatma armatürleri, dekoratif objeler. Mobilya sektöründe tasarım tescili özellikle önemlidir; çünkü görsel form ürünün ticari değerini doğrudan belirler.
Buzdolabı, çamaşır makinesi, fırın, küçük ev aletleri, elektronik cihazlar, telefon, tablet ve aksesuar tasarımları. Apple, Samsung, Bosch gibi firmaların ürün tasarımlarına onbinlerce tescili olduğu bilinmektedir.
Araç gövdesi, jant, far, ön panel, koltuk tasarımları, otomotiv yan sanayi ürünleri. Türkiye'de otomotiv yan sanayi sektörü en yoğun tasarım tescili yaptıran sektörlerden biridir.
Giyim eşyaları, ayakkabı, çanta, takı, saat, gözlük, şapka, aksesuar tasarımları. Moda sektöründe tasarım tescili sezonluk koleksiyonların korunması için kritik öneme sahiptir.
Şişe formu, kutu tasarımı, etiket, paketleme görselleri. Coca-Cola'nın klasik şişe formu hem tasarım tescili hem üç boyutlu marka olarak korunmaktadır.
Tabak, bardak, çanak, sürahi, çatal-bıçak takımı, mutfak aletleri, sofra takımı tasarımları. Porland, Kütahya Porselen gibi firmalar bu alanda yoğun tescil yaparlar.
Yeni tasarlanmış yazı tipleri (font), grafik semboller, ikon setleri, dekoratif desenler. Bu kategori genellikle göz ardı edilir ancak güçlü koruma sağlar.
Makine kasası, ekipman gövdesi, alet ergonomisi, üretim araçlarının dış görünümü. Sanayi ürünlerinde tasarım tescili rakiplerden farklılaşmanın en somut yoludur.
Bir tasarımın TÜRKPATENT tarafından tescil edilebilmesi için iki temel şartı birlikte taşıması gerekir: yenilik ve ayırt edici nitelik. Bu kriterler ürünün yalnızca yeni görünmesi yetmez; objektif olarak değerlendirilebilir bir farklılık taşıması gerekir.
Bir tasarım, dünyanın hiçbir yerinde, hiçbir şekilde kamuya sunulmamışsa "yeni" sayılır. Yalnızca önemsiz farklılıklar gösteren tasarımlar aynı sayılır ve yenilik şartını karşılamaz.
Yenilik kriterinin değerlendirilmesinde dikkat edilmesi gereken noktalar:
Tasarım, "bilgilenmiş kullanıcı" üzerinde mevcut tasarımlardan farklı bir genel izlenim yaratmalıdır. Bilgilenmiş kullanıcı, ortalama tüketiciden farklı olarak ürün kategorisi hakkında belirli bir bilgi sahibi olan kişiyi ifade eder.
Ayırt edici nitelik değerlendirilirken şunlara bakılır:
Saygın Patent uzmanları tasarımınızı TÜRKPATENT veritabanında ve uluslararası tasarım kayıtlarında ücretsiz tarayarak yenilik ve ayırt edicilik durumunu raporlar.
Ücretsiz Tasarım SorgulamasıTasarım tescil başvurusu, marka tescilinden farklı olarak görsel ağırlıklı bir süreçtir. Sürecin başarısı büyük ölçüde gönderilen görsellerin kalitesine ve tarifnamenin doğru hazırlanmasına bağlıdır. EPATS sistemi üzerinden yapılan başvuru, ortalama 6-12 ayda tamamlanır.
Tasarım tescil başvurusunda en kritik unsur görsellerdir. Marka tescilinde kelime markası logoya gerek duymadan başvurabilirken, tasarım tescilinde görsel olmadan başvuru yapmak imkânsızdır. Görsellerin kalitesi ve doğruluğu hem başvurunun kabul edilmesini hem de korumanın kapsamını doğrudan etkiler.
Bir tasarımın yalnızca belirli kısımlarını korumak istiyorsanız, korunmak istenen kısımlar düz çizgiyle, koruma kapsamı dışında bırakılan kısımlar ise kesik (noktalı) çizgi ile gösterilir. Bu teknik, korumayı odaklamak ve gereksiz kısıtlamalardan kaçınmak için profesyonel bir yaklaşımdır.
Örnek: Bir bardağın yalnızca özgün kulp formunu korumak istiyorsanız, kulp düz çizgiyle, bardağın gövdesi kesik çizgiyle gösterilir. Bu sayede koruma sadece kulp formuna uygulanır.
Locarno Sınıflandırması, dünya çapında tasarım tescili için kullanılan uluslararası bir sınıflandırma sistemidir. Marka tescilinde kullanılan Nice Sınıflandırması (45 sınıf) ile karıştırılmamalıdır; Locarno tasarımlar için tasarlanmış ayrı bir sistemdir ve 32 ana sınıf ile bunların alt sınıflarından oluşur.
| Locarno Sınıfı | Kapsam | Tipik Ürünler |
|---|---|---|
| 02 | Giyim ve aksesuar | Giysi, ayakkabı, çanta, takı, gözlük |
| 06 | Mobilya | Sandalye, masa, koltuk, dolap, raf |
| 07 | Ev eşyası ve mutfak | Tabak, bardak, çanak, sofra takımı |
| 09 | Ambalaj ve kaplar | Şişe, kutu, etiket, paketleme |
| 11 | Süs eşyaları | Dekoratif obje, biblo, takı, hediyelik eşya |
| 12 | Ulaşım araçları | Otomobil gövdesi, motosiklet, jant, far |
| 14 | Elektrik ve elektronik | Telefon, tablet, beyaz eşya, küçük ev aletleri |
| 21 | Oyun ve spor | Oyuncak, oyun ekipmanı, spor aletleri |
| 23 | Sıvı dağıtım ve sanitasyon | Musluk, lavabo, klozet, bataryalar |
| 32 | Grafik semboller ve süsleme | Yazı tipleri, ikonlar, semboller, desenler |
Tasarım tescili, marka ve patent tesciline göre daha ekonomik bir koruma yöntemidir. TÜRKPATENT 2026 ücret tarifesine göre tek tasarım için resmi harç 2.070 TL'dir. Çoklu tasarım başvurusu yapılması durumunda ek tasarımlar için kademeli indirimli ücretler uygulanır.
| Ücret Kalemi | 2026 Tutarı | Açıklama |
|---|---|---|
| Tek Tasarım Başvuru Ücreti | 2.070 TL | İlk tasarım için |
| İlave 2. Tasarım Ücreti | 1.674,90 TL | Aynı başvuruda 2. tasarım |
| 3-5. Tasarımlar (Her Biri) | 318,70 TL | Çoklu başvuruda kademeli |
| 6 ve Sonrası (Her Biri) | 760 TL | Çoklu başvuru ek |
| Yenileme Ücreti | Değişken | Her 5 yılda bir |
| Devir Kayıt Ücreti | Değişken | Tasarım satışı/devri |
| Yayım Erteleme Ücreti | Değişken | 30 aya kadar gizli tutma |
Yukarıdaki ücretler yalnızca TÜRKPATENT'e ödenen resmi harçlardır. Tasarım vekili hizmet bedeli ayrıca değerlendirilir. Saygın Patent olarak hizmet bedellerimizi şeffaf paket fiyatlandırma ile sunuyoruz.
Tek Tasarım Başvurusu
3 Tasarım Birden
10+ Tasarım veya Ürün Ailesi
Tasarım tescili, marka ve patent tescilinde olmayan iki önemli avantaj sunar: çoklu tasarım başvurusu ve yayım ertelemesi. Bu iki mekanizma doğru kullanıldığında ciddi maliyet ve stratejik avantaj sağlar.
Aynı Locarno sınıfına ait birden fazla tasarımı tek bir başvuruda toplamak mümkündür. Bu sistem özellikle ürün ailesi olan firmalar için büyük avantajdır.
Çoklu tasarım başvurusu örnekleri:
Çoklu başvurunun avantajları:
Tasarım tescil sisteminin en eşsiz özelliklerinden biri yayım ertelemesi'dir. Başvuru sahibi, başvuru anında talep ederse tasarımının 30 aya kadar bültende yayımlanmasını erteleyebilir. Bu süre boyunca tasarım sicile kaydedilir, ancak görsel içerikler kamuya açık olmaz.
Tasarım tescili ile patent başvurusu sıklıkla karıştırılır. İki sınai mülkiyet hakkı da farklı şeyleri korur ve farklı süreçler işletir. Ürünün hem görsel hem teknik özelliklerini koruma altına almak istiyorsanız her ikisinin de yapılması gerekebilir.
| Kriter | Tasarım Tescili | Patent |
|---|---|---|
| Korunan | Ürünün görsel formu, dış görünüm | Buluş, teknik yenilik, çalışma prensibi |
| Süre | 5+5+5+5+5 = 25 yıl maksimum | 20 yıl (yenilenmez) |
| Ücretlendirme | Başvuru ücreti + yenileme | Başvuru + araştırma + inceleme + yıllık ücret |
| Tescil Süresi | 6-12 ay | 3-5 yıl (incelemeli) |
| Şartları | Yenilik + ayırt edici nitelik | Yenilik + buluş basamağı + sanayiye uygulanabilirlik |
| Maliyet | Düşük (2.070 TL'den başlar) | Yüksek (toplam 30-50K TL) |
Bir ürünün hem özgün tasarımı hem teknik yeniliği varsa, ürün için ayrı ayrı hem tasarım tescili hem patent başvurusu yapılması en kapsamlı koruma yöntemidir.
Örnek senaryo: Yeni geliştirilen bir akıllı kilit düşünelim:
Bu çift koruma stratejisi taklitçilere karşı en güçlü savunmadır. Saygın Patent olarak ürününüze özel hangi koruma kombinasyonunun mantıklı olduğunu değerlendiriyoruz. Patent başvurusu hizmetimiz hakkında detaylı bilgi için Patent Başvurusu sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Tasarım tescili, başvuru tarihinden itibaren 5 yıl süreyle koruma sağlar. Bu süre, beşer yıllık dönemler hâlinde dört kez yenilenerek toplam 25 yıla kadar uzatılabilir. Patent başvurusundaki gibi yıllık ücret yoktur; sadece her 5 yılda bir yenileme ücreti ödenir.
| Dönem | Süre | İşlem |
|---|---|---|
| İlk Tescil | 0 - 5. yıl | Başvuru ile koruma başlar |
| 1. Yenileme | 5 - 10. yıl | 5. yıl dolmadan önce yenileme |
| 2. Yenileme | 10 - 15. yıl | 10. yıl dolmadan önce yenileme |
| 3. Yenileme | 15 - 20. yıl | 15. yıl dolmadan önce yenileme |
| 4. Yenileme | 20 - 25. yıl | 20. yıl dolmadan önce son yenileme |
| Koruma Sonu | 25. yıl sonrası | Tasarım kamuya mal olur |
Tasarım tescil belgesini elinize aldıktan sonra şu hakları kullanabilirsiniz:
Tasarım tescili görsel ağırlıklı bir süreç olduğu için, sadece evrak yöneten değil; tasarım, görsel hazırlık ve estetik kavramına da hâkim bir patent ofisiyle çalışmak büyük fark yaratır.
Saygın Patent 2006'dan beri yüzlerce tasarım tescili sürecini başarıyla yönetmiştir. Mobilya, tekstil, otomotiv yan sanayi, beyaz eşya, ambalaj ve mutfak ürünleri başta olmak üzere geniş bir sektörel deneyimimiz var.
Başvurunun başarısı görsellere bağlıdır. Saygın Patent, müvekkillerimize TÜRKPATENT standartlarına uygun görsel hazırlama konusunda danışmanlık sunar. Profesyonel ürün fotoğrafçısı veya teknik çizim uzmanı ile çalışılması gerektiğinde önerebileceğimiz iş birliği ağımız mevcuttur.
Locarno sınıflandırmasında doğru sınıf ve alt sınıf seçimi, tasarımınızın koruma kapsamını ve maliyetini doğrudan etkiler. Uzman ekibimiz, çoklu Locarno sınıflarına giren tasarımlar için optimum strateji belirler.
Ürün ailesi geliştiren firmalar için çoklu tasarım başvurusu önemli bir maliyet ve yönetim avantajı sağlar. Saygın Patent, kurumsal müvekkillerimizin tasarım portföylerini bütüncül olarak yönetir; yeni başvurular, yenilemeler ve süreç takibini tek elden sunar.
Lansman planlanmış ürünler veya rakipten önce piyasaya çıkma stratejisi olan firmalar için yayım erteleme mekanizmasını profesyonel şekilde uyguluyoruz. Hangi durumda erteleme talebinin mantıklı olduğunu birlikte değerlendiriyoruz.
25 yıllık koruma süresi boyunca her 5 yılda bir yapılması gereken yenileme tarihlerini takip ediyoruz. Süresi dolmadan size hatırlatma gönderiyor, hak kaybını önlüyoruz.
TÜRKPATENT harçları, vekillik hizmet bedeli ve KDV dahil tüm ücretleri içeren paket fiyatlarımızı baştan açık şekilde sunuyoruz. Sürpriz ek ödeme veya gizli masraf yoktur.
Tasarım tescili süreci ile ilgili müvekkillerimizden en çok aldığımız soruları aşağıda bulabilirsiniz:
2026 yılında tek tasarım için TÜRKPATENT'e ödenen başvuru harcı 2.070 TL'dir. Çoklu tasarım başvurusu yapılması durumunda 2. tasarım için 1.674,90 TL, 3-5. tasarımlar için her biri 318,70 TL ödenir. Bu rakamlar yalnızca devlet harcıdır; tasarım vekili hizmet bedeli ayrıca değerlendirilir. Saygın Patent paket fiyatlarımız Standart, Çoklu Tasarım ve Kurumsal seçeneklerle sunulmaktadır.
Tasarım tescili ürünün görsel formunu, dış görünümünü korur (5+5+5+5+5 = 25 yıl maksimum). Patent ise buluşları, teknik yenilikleri, çalışma prensibini korur (20 yıl). Bir akıllı kilit örneğinde; kilidin estetik formu tasarım tesciliyle, biyometrik tanıma algoritması ve mekanik mekanizma patentle korunur. Ürünün hem görsel hem teknik özellikleri özgünse her ikisinin birlikte yapılması en kapsamlı korumadır.
Evet, ancak sınırlı sürede. Tasarım tescilinde tasarımcının kendi yaptığı açıklamalar için 12 aylık grace period (hoşgörü süresi) tanınır. Yani sosyal medyada paylaşımdan sonraki 12 ay içinde başvuru yaparsanız tescil mümkündür. 12 ayı geçerse yenilik şartı kaybolur. Ancak yurt dışı tescil planınız varsa daha sıkı kurallar geçerli olabilir; her ülke kendi grace period'unu uygular. En güvenli yol açıklamadan önce tescil yapmaktır.
Aynı Locarno sınıfına ait olmak şartıyla bir başvuruda 100'e kadar tasarım toplanabilir. Bu sistem "çoklu tasarım başvurusu" olarak adlandırılır ve ürün ailesi olan firmalar için ciddi maliyet avantajı sağlar. Örneğin 12 farklı sandalye modeli olan bir mobilya markası, hepsini tek başvuruda toplayabilir. Aynı anda farklı Locarno sınıflarına giren tasarımlar için ayrı başvurular gerekir.
Evet, "yayım ertelemesi" mekanizması ile tasarımınızın görsel içerikleri 30 aya kadar kamuya açıklanmadan tescil edilebilir. Bu süre boyunca tasarım sicile kaydedilir, koruma başlar ancak rakipleriniz tasarımınızı göremez. Lansman planlanmış ürünler, sezonluk koleksiyonlar veya yatırım turları sürerken stratejik bir avantajdır. Yayım erteleme talebi mutlaka başvuru anında belirtilmelidir; sonradan eklenemez.
Üretilmiş ve fiziksel hâle gelmiş bir tasarım için profesyonel ürün fotoğrafları en doğal seçimdir. Henüz prototip aşamasında olan veya iç yapı detaylarını göstermek istediğiniz tasarımlar için teknik çizim veya 3D render kullanılır. Aynı başvuruda hem fotoğraf hem teknik çizim birleştirilebilir. Önemli olan tasarımın tüm önemli yüzeylerinin (önden, arkadan, üstten, alttan, yandan, perspektif) net şekilde gösterilmesidir. Görsellerin minimum 8x8 cm boyutunda, beyaz arka planlı, gölgesiz olması gerekir.
Evet, "kısmi koruma" mümkündür. Korunmak istenen kısımlar düz çizgiyle, koruma kapsamı dışında bırakılan kısımlar ise kesik (noktalı) çizgiyle gösterilir. Örneğin bir bardağın yalnızca özgün kulp formunu korumak istiyorsanız, kulp düz çizgiyle, gövde kesik çizgiyle çizilir. Koruma sadece kulp formuna uygulanır. Bu teknik özellikle ürünün belirli özgün öğelerine odaklanmak ve gereksiz kısıtlamalardan kaçınmak için profesyonel bir yaklaşımdır.
Hayır, patent tescilinden farklı olarak tasarım tescilinde yıllık sicil ücreti yoktur. Sadece her 5 yılda bir yenileme ücreti ödenir. İlk 5 yıllık koruma başvuru anında tek seferlik harçla başlar; ardından 5+5+5+5 yıllık dönemlerde yenileme yapılarak toplam 25 yıla kadar uzatılabilir. Bu yapı patentte 19 yıl boyunca artan yıllık ücretler ödenmesinden çok daha ekonomiktir.
TÜRKPATENT'in red kararına karşı 2 ay içinde Yeniden İnceleme ve Değerlendirme Kurulu'na (YİDK) itiraz edilebilir. YİDK kararına da itiraz halinde Ankara Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nde dava açılabilir. Tasarımlarda red genellikle ya yetersiz görsel kalitesi ya da yenilik/ayırt edicilik şartının karşılanmamasından kaynaklanır. Saygın Patent itiraz dosyalarınızı uzman ekibimizle hazırlıyor, başarı şansınızı maksimize ediyoruz.
Üç yöntem vardır: (1) Lahey Anlaşması: Tek başvuru ile 70'ten fazla ülkede koruma sağlar. (2) EUIPO RCD: Tek başvuru ile 27 AB ülkesinde tescilli topluluk tasarımı (Registered Community Design) alınır. (3) Doğrudan ulusal başvurular: Hedef ülkelerin patent ofislerine ayrı ayrı başvuru. Türkiye başvurunuzdan itibaren 6 ay içinde yurt dışı başvuru yaparsanız "rüçhan hakkı" kazanırsınız. Saygın Patent yurt dışı tasarım tescil stratejisi konusunda da hizmet vermektedir.
Evet. Tescilli tasarım, marka ve patent gibi devredilebilir, lisans yoluyla kiralanabilir ve miras bırakılabilir bir maddi olmayan duran varlıktır. Tasarım devri kısmi (sadece bazı tasarımlar için) veya tam olabilir; lisans münhasır veya münhasır olmayan şekilde verilebilir. Devir ve lisans sözleşmeleri TÜRKPATENT siciline kaydedilmelidir; aksi halde üçüncü kişilere karşı hüküm doğurmaz. Saygın Patent devir ve lisans sözleşmelerinin hazırlanması ve TÜRKPATENT'e tesciline yönelik hizmet sunmaktadır.
Süreç şöyle ilerler: (1) Ücretsiz tasarım sorgulamamız ile başvurunun başarı şansını değerlendiriyoruz. (2) Locarno sınıfını ve uygun başvuru türünü (tek/çoklu, yayım ertelemeli/normal) belirliyoruz. (3) Görsel hazırlık konusunda danışmanlık sunuyor, gerekirse profesyonel fotoğrafçı ağımıza yönlendiriyoruz. (4) EPATS başvurusunu yapıyor, harçları ödüyor, sürecin tüm aşamalarını takip ediyoruz. (5) Tescil belgesi alındıktan sonra 25 yıllık yenileme takibi sistemimize ekliyoruz. Tüm bu adımlar paketlerimize dahildir.
Özgün ürün tasarımınız taklitçilere karşı en güçlü silahınızdır. Saygın Patent uzmanları tasarımınızı ücretsiz değerlendirir, doğru Locarno sınıfını belirler, çoklu tasarım veya yayım erteleme stratejisi sunar ve süreci uçtan uca yönetir.
📞 Hemen Arayın: +90 (216) 338 42 09 💬 WhatsApp ile Yazın ✉️ Form Doldurun
